Frans Crabbe

Frans Crabbe (van Espleghem) – ook Crabeth - werd geboren te Mechelen rond 1480 en overleed te Mechelen in 1553. Frans Crabbe was een etser.

Oeuvre
Frans Crabbe was begonnen met het beschilderen van altaarstukken, doch legde zich toe tot de kunst van het etsen na een bezoek van Albrecht Dürer aan de Nederlanden (en Mechelen) in 1521.

Geïntegreerd door deze vorm van drukkunst legde Frans Crabbe zich toe tot het etsen van Italiaanse figuren, geplaatst in een landschap en voorzien van een nadrukkelijke atmosfeer. Frans Crabbe portretteerde het dagelijkse leven en bescheiden personen waarbij hij zich liet leiden door de landschapsprenten van de Noordnederlandse schilder en etser Lucas van Leyden. De figuren leende hij van schilder Jan Gossaert.

In 1539 had Frans Crabbe zijn eigen atelier waar hij de (Zuidduitse) techniek van het etsen introduceerde. Hierdoor werd Frans Crabbe één van de vroegste Nederlandse etser-uitvoerders in deze streken. Alhoewel de ets de opvolger was van de gravure, bleef Frans Crabbe ook de kunst van het (hout)graveren verder uitoefenen.

Frans Crabbe gebruikte klare lijnen waardoor hij een atmosfeer en lichtspel kon oproepen, gelijkwaardig aan een schilderij. Frans Crabbe maakte vele voorbereidende tekeningen alvorens hij aan etsen toekwam om het spel van licht en schaduw goed te kunnen weergeven. Vermoedelijk was Frans Crabbe beïnvloed door de Italiaanse Renaissance.

Het werk van Frans Crabbe inspireerde ook andere kunstenaars. Een pentekening van Jan de Bisschop (Johannes Episcopius) was geïnspireerd op een verdwenen schilderij van Frans Crabbe. Dit schilderij stelde een heks voor op een vliegende draak, verhuld door een donkere wolk.

De werken van Frans Crabbe waren voorzien van een kreeftenlogo.

Frans Crabbe werd opgenomen als Meester in de Mechelse Sint-Lucasgilde (1479) en was Hoofd van het Broederschap van Onze-Lieve-Vrouw te Mechelen.

Enkele werken

 * ”Kruisiging” (schilderij in de Mechelse Minderbroederskerk)
 * ”Esther voor Ahasuerus”
 * ”Christus voor Kajafas”
 * ”De Aankondiging”
 * ”De Heropstanding van Christus”
 * ”De Naïviteit”
 * ”De Teneerlegging van Christus”
 * ”Lucretia”
 * ”Weergave van een paard”
 * ”Scènes uit het leven van Johannes de Doper” – 1522
 * ”Salomo en de Koningin van Sheba” – 1525
 * ”Maria met kind op de koer” – 1525

Werken van Frans Crabbe worden geregeld aangeboden op nationale en internationale veilingen. Ook het Metropolitan Museum of Art in New York en het Getty Center in Malibu, Californië bezitten een aantal werken.

Literatuur

 * ”Histoire de la peinture et de la sculpture à Malines” – E. Neeffs – Gent – 1876
 * ”Nicolas Hogenberg und Frans Crabbe die Maler von Mecheln” – Max J. Friedländer - 1921
 * ”Engravings and Etchings of Frans Crabbe van Espleghem” – A.E. Popham - The Print Collector's Quarterly 22 – 1935
 * ”Der Landsknecht im Spiegel der Renaissancegraphik um 1500 – 1540” – B. Segger
 * ”Het cultuurleven te Mechelen. I. De beeldende kunsten. 3. De graveerkunst te Mechelen” – L. Lebeer

Externe links

 * Getty Center – Frans Crabbe (van Espleghem)
 * Answers.com
 * Wapedia – Frans Crabbe
 * Invaluable
 * Worldwide Arts Resources
 * Artnet – Frans Crabbe